پاسخ:
رژیمهای غیرمتعارف (unconventional diets) به گروهی از غذاها گفته میشه که خارج از خوراکهای تجاری رایج (کنسروی، خشک و معمولی) هستن. شامل این دستهها میشن:
دلیل محبوبیت:
صاحبان حیوانات بهدلیل انسانوارهسازی حیوانات (humanization) و نقش غذا در پیوند انسان-حیوان، به سمت این رژیمها میرن. انگیزهها شامل: کنترل روی مواد اولیه، دوری از نگهدارندههای مصنوعی، حفظ آنزیمهای طبیعی، وجود فیتونوترینتها (phytonutrients)، بهبود سلامت دندان، و شبیهسازی به رژیم گوشتخواران وحشی. همچنین فراخوانهای بزرگ غذایی (مثل فراخوان ۲۰۰۷ بهخاطر ملامین و سیانوریک اسید) باعث کاهش اعتماد به غذاهای تجاری و گرایش به گزینههای بهظاهر ایمنتر شده.
متن اصلی:
“Pet owners’ motivation for feeding unconventional diets varies, but much of the changing market has been attributed to the humanization of pets and the importance that food plays in the human-animal bond.”
پاسخ:
بر اساس تعریف AAFCO (انجمن رسمی کنترل خوراک آمریکا)، اصطلاح «طبیعی» به این معناست:
خوراک یا مادهاولیهای که فقط از منابع گیاهی، حیوانی یا معدنی بهدست آمده و یا فرآوری نشده یا تحت فرآیندهای فیزیکی، حرارتی، عصارهگیری، هیدرولیز، آنزیمبری یا تخمیر قرار گرفته، اما هیچ فرآیند شیمیایی مصنوعی روی آن انجام نشده و افزودنی شیمیایی مصنوعی ندارد (به جز مقادیر اجتنابناپذیر در تولید خوب).
متن اصلی:
”…a feed or ingredient derived solely from plant, animal or mined sources, either in its unprocessed state or having been subject to physical processing, heat processing, rendering, purification, extraction, hydrolysis, enzymolysis or fermentation, but not having been produced by or subject to a chemically synthetic process…”
اما محصولات «طبیعی» در بازار اغلب فراتر از این تعریف میرن و شامل میوه، سبزیجات و دوری از مواد ناآشنا هستن.
رژیم ارگانیک اما به اصول کشت و پرورش بدون سموم و کودهای شیمیایی اشاره داره که معمولاً توسط وزارت کشاورزی آمریکا (USDA) گواهی میشه. این دو لزوماً یکی نیستند.
پاسخ:
گربهها گوشتخوار اجباری (obligate carnivore) هستن و نیازهای تغذیهای خاصی دارند که در منابع گیاهی بهسختی تامین میشه:
یک مطالعه روی دو رژیم تجاری وگان برای گربهها کمبودهای متعددی از جمله پروتئین کل، متیونین، تائورین، لیزین، آرژنین، آراشیدونیک اسید، کلسیم، فسفر، ویتامین A، D، B6، نیاسین و B12 رو نشان داد.
متن اصلی:
“One study evaluating two commercially available feline vegan diets by laboratory analysis found multiple nutrient deficiencies, including total protein, methionine, taurine, lysine, arginine, arachidonic acid, calcium, phosphorus, vitamin A, pyridoxine, niacin, and cobalamin.”
توصیه عملی: به صاحبان گربه هشدار بدید و در صورت اصرار، هر ۶ ماه آزمایش خون و پلاسما برای اسیدهای آمینه انجام بدید تا قبل از بروز علائم بالینی، کمبودها شناسایی بشن.
پاسخ:
اخیراً گزارشهایی از کاردیومیوپاتی اتساعی (DCM) در سگهایی که رژیم بدون غله (grain-free) میخورن، منتشر شده. این رژیمها اغلب دارای مقادیر بالای حبوبات (pulses) یا بقولات (legumes) مثل نخود، عدس و لوبیا هستن.
علت دقیق هنوز مشخص نیست، ولی فرضیه اصلی اینه که این مواد ممکن است باعث کاهش دسترسی به پیشسازهای تائورین (اسیدهای آمینه گوگرددار) یا تداخل در جذب اونا بشن. در حال حاضر توصیه میشه تا روشن شدن موضوع، از رژیمهای جایگزین استفاده بشه.
متن اصلی:
“Recently, there have been reports of dilated cardiomyopathy in dogs fed ‘grain-free’ diets… The cause is not yet known, but inadequate dietary concentrations of bioavailable sulfur amino acid taurine precursors remain a primary hypothesis.”
پاسخ:
یک نظرسنجی در سال ۲۰۰۸ در آمریکا و استرالیا نشون داد که حدود ۳۰٫۶٪ از سگها و ۱۳٫۱٪ از گربهها حداقل بخشی از رژیمشون رو از غذاهای غیرتجاری (بقایای سفره، غذاهای خانگی) دریافت میکنن. حدود ۱۷٪ سگها و ۶٪ گربهها حداقل یکچهارم رژیمشون غیرتجاری بوده. کمتر از ۳٪ فقط رژیم خانگی میدادن.
یک مطالعه جدیدتر روی پرورشدهندگان سگ نشون داد که حدود ۱۱٪ بهطور انحصاری از رژیم خانگی برای تمام مراحل زندگی استفاده میکنن و این میزان در کانادا (۳۵٫۷٪) بیشتر از جنوب آمریکاست (۶٫۳٪). جالب اینکه پرورشدهندگانی که رژیم خانگی میدادن، ۸ برابر بیشتر دامپزشکان رو بهعنوان منبع غیرقابلاعتماد تغذیهای ارزیابی میکردن و بیشتر به کتابها، وبسایتهای غیردامپزشکی و گروههای اینترنتی اعتماد داشتن.
متن اصلی:
“Breeders who fed home-prepared diets were about 8 times as likely to rate veterinarians as not very trustworthy or not at all trustworthy as sources of nutrition information…”
پاسخ:
خیر، اکثر رژیمهای خانگی از نظر مواد مغذی دچار کمبود یا عدم تعادل هستن.
مطالعهای روی ۴۹ رژیم نگهدارنده و ۳۶ رژیم رشد از ۶ منبع منتشر شده نشان داد:
مطالعهای دیگه روی ۲۰۰ دستور غذا از کتابهای درسی، کتابهای عمومی و وبسایتها نشان داد:
شایعترین کمبودها:
روی (zinc)، کولین (choline)، مس (copper)، ترکیب EPA+DHA، کلسیم، ویتامین D، ویتامین E.
همچنین ۹ دستور، ویتامین D بالاتر از حد مجاز و ۶ دستور EPA+DHA بالاتر از حد مجاز داشتن.
متن اصلی:
“Overall, most recipes (95%) had at least one essential nutrient at concentrations that did not meet National Research Council (NRC) or AAFCO guidelines, and many recipes (83.5%) had multiple deficiencies. The most common nutrient deficiencies were zinc, choline, copper, the combination of eicosapentaenoic acid (EPA) plus docosahexaenoic acid (DHA), Ca, vitamin D, and vitamin E.”
پاسخ:
کمبود کلسیم و نسبت نامناسب کلسیم به فسفر (Ca:P) شایعترین مشکل در رژیمهای خانگی است و منجر به هیپرپاراتیروئیدیسم ثانویه تغذیهای (nutritional secondary hyperparathyroidism) میشه.
متن اصلی:
“Inadequate Ca and improper Ca-to-P ratios are common problems reported in dogs and cats fed unbalanced home-prepared foods. Calcium deficiency, with or without vitamin D deficiency, may cause nutritional secondary hyperparathyroidism.”
نکته مهم: کمبود کلسیم در آزمایش خون معمولی مشخص نیست چون سطح سرمی بهشدت تنظیم میشه و تا زمانی که ذخایر استخوانی تخلیه نشه، علامت بالینی دیده نمیشه.
پاسخ:
بهترین روش، آنالیز شیمیایی (chemical analysis) خوراک هست ولی گرونه. روش جایگزین و عملی، آنالیز کامپیوتری (computer-based analysis) با استفاده از بانکهای اطلاعاتی مثل پایگاه داده مواد مغذی USDA (جدول ۱۶۷.۱ رو ببینید) هست. یک مطالعه نشان داد که آنالیز کامپیوتری برای پیشبینی کمبودها و بیشبودها بسیار کارآیی داره، هرچند مقادیر مطلق ممکن است ۰٫۲ تا ۶۲٪ خطا داشته باشند بهخاطر تنوع فصلی و جغرافیایی مواد اولیه.
ارزیابی سریع (شکل ۱۶۷.۱ رو ببینید):
پاسخ:
- لینولئیک اسید (LA, 18:2 n-6) برای سگ و گربه ضروری است و برای سلامت پوست و پوشش اهمیت داره. منابع خوب: روغن ذرت، روغن گردو، روغن سویا، روغن گلرنگ.
- آلفا-لینولنیک اسید (ALA, 18:3 n-3) ضروری نیست ولی برای سلامت بهینه (بهخصوص در تولیدمثل و رشد) مفیده. منابع گیاهی: روغن کانولا، روغن بذر کتان (flaxseed).
- EPA و DHA (اسیدهای چرب ایکوزاپنتانوئیک و دوکوزاهگزانوئیک) برای رشد مغز و شبکیه در تولهسگها ضروری هستند و باید از منابع دریایی (روغن ماهی یا جلبک) تامین بشن.
مقایسه روغنها (جدول ۱۶۷.۲ رو ببینید):
پاسخ:
خطرات اصلی:
مثال بالینی: در یک خانه دو گربه با رژیم گوشت گاو خام دچار سالمونلوز شدن که یکی از آنها مرد. در یک مرکز پرورش تازی (Greyhound)، شیوع سالمونلا از گوشت خام به ۹۳٪ نمونههای مدفوع و ۷۵٪ نمونههای گوشت خام رسید و باکتری در خاک، کاسه، سطل آب، سینک، وسایل نظافت و حتی مگسها پیدا شد.
مدیریت:
- FDA بهصراحت رژیم خام رو تأیید نمیکنه ولی راهنمای کاهش خطر ارائه داده (شستوشوی دستها، ضدعفونی سطوح، نگهداری در یخچال، جدا کردن غذاهای خام از سایر مواد).
- روشهای جدید مثل پاستوریزاسیون با فشار بالا (high-pressure pasteurization) تعداد پاتوژنها رو کم میکنه ولی کاملاً از بین نمیبره و ممکنه مقاومت ایجاد کنه.
- بهترین توصیه: پیشنهاد غذاهای پخته تجاری با کالری مشابه یا رژیم پخته خانگی کامل و متعادل به جای خام.
متن اصلی:
“The FDA does not advocate a raw meat, poultry or seafood diet for pets, but is stepping up its efforts to minimize the risk such foods pose to animal and human health…”
پاسخ:
غذاهای تجاری کامل و متعادل معمولاً ارجح هستند، اما در شرایط زیر رژیم خانگی پخته میتونه تنها گزینه باشه:
چهار سوال کلیدی برای تصمیمگیری:
1. توزیع کالری درشتمغذیها (پروتئین، چربی، کربوهیدرات) چه باید باشد؟
2. کدام ریز مغذیها باید تغییر کنند؟
3. آیا مادهخاصی باید حذف شود (مثلاً آلرژن)؟
4. آیا غذای تجاری موجود هست که همه این نیازها رو پوشش بده؟
اگر پاسخ سوال ۴ منفی بود، رژیم خانگی پخته با همکاری متخصص تغذیه دامپزشکی (board-certified veterinary nutritionist) توصیه میشه.
پاسخ:
منابع معتبر شامل:
توصیه میشود حتماً با یک متخصص تغذیه دامپزشکی مشورت کنید تا رژیم برای حیوان خاص شما فرموله بشه و بعد از شروع، بهطور منظم پیگیری انجام بشه.